|
جوان
و نيازهاي روحي
‹اي انسان › آيا گمان مي كني كه موجودي خرد
و بي مقداري ، و حال آنكه ‹راز› جهان عظيم
تري در كتاب روح تو مندرج است . درد تو از خود
توست ولي نمي داني و دواي تو نيز در خود توست
ولي نمي بيني و تو آن كتاب مبيني هستي كه به
ياري حروف اندك آن ، رازهاي عظيمي آشكار مي
شود.
‹منسوب به ديوان اشعار حضرت علي عليه
السلام›
جواني ، مهمترين بخش زندگي آدمي است و در
دوران ، مهمترين مسئله براي جوانان ،
نيازهاي روحي آنهاست ، و باز مهمترين مسئله
در اين حوزه ، نحوه تأمين و اقناع مطلوب اين
قبيل نيازهاست.
چگونه نيازهاي جوانان را بشناسيم؟
شيوه هاي شناخت و معرفت نيازها، اهميتي
دارد. روش هاي عمده شناخت عبارتند از :
1- مشاهده رفتار و حالات جوانان ،معرف بخشي
از احتياجات رواني اساسي آنهاست . در موقعيت
هاي گوناگون ، اغلب مي توان از وراي رفتار
ظاهري به احتياج باطني و از جلوه هاي بيروني
شخصيت آنان به نيازهاي درونيشان پي برد.
2- گفتگو با جوانان ، فرصت ارزنده اي را براي
شناخت نيازهايشان فراهم مي آورد . شايسته
است ، هر زمان كه موقعيت براي همدلي با آنان
مهيا مي شود، گفت و شنودهايي صميمانه و مؤثر
ترتيب داد تا از خلال كلمات و عبارات جوانان
، به دنياي درونيشان نفوذ كنيم . حضرت علي
عليه السلام ، دراين مورد جمله زيبايي
دارند و مي فرمايند: "انسان در زير زبانش
نهفته است."
3- مطالعات و بررسي هايي كه در خصوص جواني و
شگفتي هاي آن به عمل آمده است و نيز منابع
علمي و پژوهشي در اين زمينه ، مي تواند بخشي
ازاحتياجات روحي و رواني آنان را به ما
بشناساند.
4- تفكيك و بازشناسي نيازهاي اصيل از
نيازهاي كاذب نسل جوان ، گام مؤثري در جهت
شناخت دنياي دروني آنان است و در مقابل
،مساعدت به جوانان براي آنكه بتوانند بين
نيازهاي منطقي و خواسته هاي غير منطقي خود
فرق بگذارند، آنان در تعديل خواسته هايشان
وانطباق با تواناييشان ياري مي دهد.
نيازهاي اساسي جوا نان:
در نگاه اول، نيازهاي آنان را مي توان به دو
دسته با عناوين " نيازهاي اوليه " و"
نيازهاي ثانويه " تقسيم كرد. منظور از"
نيازهاي اوليه " احتياجات زيستي يا
فيزيولوژيك نظير احتياج به هوا ‹اكسيژن›،
آب، غذا ، استراحت ، خواب و برخي ضرورتهاي
غريزي ديگر است. " نيازهاي ثانويه " در
حقيقت، همان نيازهاي اساسي رواني هستند كه
به طور عمده شامل موارد ذيل است :
1- نياز به امنيت ‹ ايمني خاطر› : به اين
مفهوم كه جوانان در كليت زندگي ، بتوانند
نسبت به محركهايي كه از محيط خانواده ،
جامعه ، آموزشگاه و گروه همسالان دريافت مي
كنند، پاسخ مناسب بدهند و از نوعي آرامش
دروني برخودار شوند و بر نگراني هاي خاص اين
سنين فايق آيند.
2- نياز به مقبوليت ‹ پذيرش› : با اين توضيح
كه نسل جوان از جايگاه و منزلت مقبولي در
نزد خانواده ، جامعه ، آموزشگاه و به ويژه
گروه همسالان برخودار باشد و اين موقعيت از
سوي نهادهاي مذكور ، به خوبي پذيرفته شده
باشد .
3- نياز به موفقيت و پيشرفت : جوانان ، جوياي
نام، افتخار و كاميابي هستند و هر عاملي كه
بتواند احساس تعادل را در آنها ارضا كند،
مورد توجهشان واقع مي شود . هر نوع پيشرفت
نسبي جوانان ، چنانچه مورد تأييد اطرافيان
و تشويق آنها واقع شود، آنان را در اتخاذ
گام هاي بلند و اساسي به سوي آينده ياري مي
دهد.
4- نياز به دادو ستد عاطفي: احتياج به دوست
داشتن و دوست داشته شدن مكمل يكديگرند .
جوانان به همان اندازه كه مايلند با ديگران
، رابطه مبتني بر عواطف پاك و سالم برقرار
كنند ، نياز دارند تا متقابلا ً مورد لطف
محبت ديگران نيز واقع شوند . ابراز محبت در
جلوه هاي مختلف قلبي ، زباني و عملي موجب
اطمينان خاطر آنان مي شود.
5- نياز به تحصيل يك فلسفه حياتي ارضا كننده :
اگر جوانان بدانند كه " چرا " بايد
زندگي كنند ، قادر خواهند بود با هر"
چگونه اي" بسازند، يعني با مشكلات خاص
زندگيشان به خوبي مقابله كنند . لازم است،
انديشه جوانان را در مورد مسائلي نظير
فلسفه خلقت ‹ آفرينش › فلسفه زندگي و فلسفه
مبارزه براي زندگي تقويت و در جهات اقناع
كننده اي آنها را هدايت كرد.
6- نياز به معنويت : جوانان ، روحي پاك و قلبي
زلال دارند و مايل اند با مبدأ هستي و
پروردگارمتعال رابطه اي روشن، قابل درك و
مستمر برقرار كند ، اين نياز ، اصيل ترين ،
احتياج روحي آنان محسوب مي شود.
7- نياز به خود شكوفايي ‹ تحقيق خويشتن›:
اگر شرايط براي جوانان به گونه اي فراهم شود
كه آنان بتوانند همه ظرفيت هاي دروني و
استعدادهاي مكنون خود را بشناسند ، در
حقيقت تحقق نفس در آنها تجلي يافته است.
|
|