جوان و انظباط اجتماعي

« كسي كه صحبت كند و در انديشه اش ، اهتمام به امور مسلمانان نباشد، مسلمان نيست.»
رسول اكرم (ص)
عامل محرك آن ، انس و آشنايي روح است با قانون وظيفه و تكلف كه اگر هم هميشه از آن اطاعت و پيرو ننمايد، هيچوقت از تكريم و احترام آن غفلت نمي ورزد.
كانت
چنانچه انظباط اجتماعي را به حس وظيفه شناسي فرد نسبت به جامعه تلقي نماييم ، بررسي آثار و پيامدهاي آن در زندگي فردي و اجتماعي يك ضرورت منطقي مي باشد .و جستجوي راه كارها و شيوه هاي عملي تحقق اين پديده ، گام بعدي محسوب مي شود.
برخي از انديشمندان ، تعليم و تربيت را بازتاب جامعه مي دانند و براين اساس معتقدند ، كه هرگونه تغييري در فرهنگ و تربيت ، بايد برخاسته از تحولات اجتماعي باشد. عده اي ديگر، با خوشبيني واقعگرايانه اي ، براين باورند كه ميان جامعه و تعليم و تربيت ، تعامل روشني وجود دارد ، و تحولات فرهنگي و اجتماعي لازم و ملزوم يكديگرند. اگر مترصد باشيم رابطه اين دو را دقيقتر توصيف كنيم بايد بپذيريم كه تحولات فرهنگي و تربيتي يكي از اهداف چهارگانه تربيت است . يكي از صاحب نظران فلسفه تعليم و تربيت ، مسؤوليت پذيري مدني را از محورهاي عمده تربيت مي داند و آن راشامل عناصر زير تلقي مي كند:نياز به عدالت اجتماعي ، فعاليت مؤثر اجتماعي، فهم و درك اجتماعي ، داروي انتقادي، مدارو سازگاري، استفاده از علم دانش در امور اجتماعي، شارمندي جهاني درك اصول حفاظت محيط زيست و از خود گذشتگي در راه حكومت مردم سالاري.انظباط اجتماعي ، آثار گسترده و بادوامي و جامعه دارد.رهبر معظم انقلاب در يكي از پيامهاي نورزي خويش تحقق انظباط اجتماعي و وجدان كاري لازمه يك جامعه موفق ، سربلند و برخوردار از عزت و اقتدار تلقي نمودند . اين آثار در جنبه هاي فردي مشتمل بر پيوند وظيفه شناسي اجتماعي و صداقت و درستكاري ، رشد قابليتها و توانايياي ذاتي ، پرورش روحيه خو رهبري و غلبه بر خود شيفتگي مي باشد .و در جنبه هاي اجتماعي ، موجد همدلي با نسلهاي آينده ، توسعه مشاركت هاي مدني و بهبود مناسبات و پيوندهاي مردمي مي گردد.حال پرسش اساسي اين است ، كه چگونه مي توان جوانان را به انظباط اجتماعي علاقمند ساخت. شيوه هاي ايجاد تقويت انظباط اجتماعي
مهم ترين راه كارهاي انظباط اجتماعي شامل موارد زير مي باسد:
1- از ديد برخي جامعه شناسان پرورشي ، انظباط اجتماعي ، مستلزم كنترل و تسلط اجتماعي است و اين پديده خود متكي بر اجتماعي ساختن اعضا است به گونه اي كه آنان بخواهند مطابق انتظارات جامعه ، رفتار كنند.
2- شناساندن انتظارات اجتماعي از نسل جوان ، آنان را قادر مي سازد تا خودرا در جايگاه پذيرش و مقبوليت اجتماعي ملاحظه نموده و براي ايفاي نقش خود، آگاهانه وارد صحنه شوند.
3- معرفي نهادها و مراكز اجتماعي و هويت و كاركردهاي آنها براي نسل جوان يك ضرورت منطقي نحسوب مي شود. زيرا شناخت هر پديده مقدمه انس و الفت ودر نهايت دلبستگي به آن است 
4- ترغيب جوانان به بحث و اظهار نظر در خصوص زمينه هاي مشاركت اجتماعي محدود مسؤوليتهاي آنان در اين مورد ، موجب رشد و تعالي انظباط اجتماعي خواهد بود ،زيرا عمل به قواعد مقرراتي كه برخاسته ازتفكر و اراده جوانان باشد ،پاي بند و تعهد عميقتري را به دنبال خواهد داشت .
5- پرورش اعتماد به نفس جوانان و تقويت حس « خود باوري» آنان ، علاوه براينكه تواناييهاي عمومي شان را افزايش مي دهد ، دامنه مسؤوليت پذيري اجتماعي رانيز توسعه مي بخشد.
6- قول اين واقعيت كه تغييرات اجتماعي ملازم تغييرات فرهنگي است و دگرگونيهاي مهم در جامعه هر دو جنهب را شامل مي شود،مسؤولان امور را بر مي انگيزد تا طريق فعاليتهاي فوق برنامه مدارس، علاقمندي نوجوانان و جوانان را به مسؤوليت پذيري ، افزايش دهند تا در آنان احساس وحدت و يگانگي با جامعه ، تقويت شود.رسانه هاي گروهي ،به لحاظ تأثير گسترده و عميقي كه در شكل دادن به رفتارهاي نسل جوان دارند، مي توانند با ارزش آفريني و تأييد اين گونه مسؤوليتها اين نسل را به درك ، پذيرش ايفاي مسؤوليتهاي شخصي واجتماعي ؤ، راغب گردانند.
7- خانواده ، نهاد اساسي اجتماعي و دريچه نگاه جوانان به جامعه محسوب مي شود.اگر والدين از طريق رسانه هاي گروهي با راه و رسم مسؤوليت سپاري ، آگاهي بخشيدن و ترغيب فرزندان خود در مسايل خانوادگي و اجتماعي ، با كوله باري از تجربيات محدود ولي موفق ،آمادگي پذيرش مسؤوليتهاي اجتماعي را به خود خواهند داشت .
8- نقش ارزنده اي كه كتابهاي درسي دانش آموزان درزمينه تفهيم انظباط اجتماعي دارا هستند ، مسؤولان امر را بر مي انگيزد تا با رويكردي جامعه تر و عميقتر ، از همان آغاز دورا نآموزش رسمي ، دانش آموزان رابه ويژگي اجتماعي ، علاقمند گردانند.
9- تبيين رويكردهاي حضرت امام (قدس سره ) ومقام معظم رهبري در خصوص معنا و مفهوم مسؤوليت اجتماعي و انظباط اجتماعي به شيوهاي جذاب و روان براي نوجوانان و جوانان ، عامل مؤثري در تحكيم و تقويت اين پديده ارزشمند اجتماعي محسوب مي شود .